Gerilim (Voltaj) Nedir?

Gerilim (voltaj), bir devredeki iki nokta arasındaki elektriksel potansiyel farkıdır. Elektronları hareket ettiren "itme" ya da "basınç" gücüdür; birimi volt (V)'tur. Gerilim olmadan akım akmaz.

Gerilim = Potansiyel Fark

Gerilim her zaman iki nokta arasında tanımlanır; "tek bir noktanın gerilimi" ancak bir referansa (genelde toprak/GND) göre anlamlıdır. Bir pilin "1,5 V" olması, iki ucu arasındaki potansiyel farkın 1,5 volt olduğu anlamına gelir.

Su Borusu Analojisi

Gerilimi anlamanın en kolay yolu su tesisatıdır: gerilim suyun basıncıdır, akım borudan geçen su miktarı, direnç ise borunun darlığıdır. Basınç (gerilim) ne kadar yüksekse, aynı borudan o kadar çok su (akım) akar.

Birimi ve Katları

Birim	Değer	Örnek
Mikrovolt (µV)	0,000001 V	Sensör sinyali
Milivolt (mV)	0,001 V	Termokupl, ölçüm
Volt (V)	1 V	Pil, lojik devre (3,3 / 5 V)
Kilovolt (kV)	1000 V	Yüksek gerilim hatları

Gerilim Kaynakları

Piller, adaptörler, USB portları ve güç kaynakları birer gerilim kaynağıdır. Kaynaklar DC (sabit, ör. pil) ya da AC (değişken, ör. priz) olabilir; ayrıntı için AC ve DC Farkı yazısına bak.

Gerilim Nasıl Ölçülür?

Gerilim, multimetre ölçülecek iki noktaya paralel bağlanarak ölçülür (akımdan farklı olarak). Kademe DC için V⎓, AC için V∼ seçilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Tek nokta gerilimi aramak: Gerilim hep iki nokta arasıdır; referans (GND) olmadan ölçüm anlamsızdır.
• AC/DC kademesini karıştırmak: Yanlış kademe hatalı okuma verir.
• Gerilimi akımla karıştırmak: Gerilim "itme", akım ise "akış" miktarıdır.

Sık Sorulan Sorular

Voltaj ile gerilim aynı şey mi?
Evet; "voltaj" günlük kullanımdaki adı, "gerilim" ise teknik karşılığıdır.

Yüksek voltaj mı yüksek amper mi yakar?
Bileşeni zorlayan ikisinin birleşimidir; gerilim yalıtımı zorlar, akım ise ısınmaya yol açar.