UART, SPI ve I2C Nedir? (Seri Haberleşme Protokolleri)
UART, SPI ve I2C, mikroçiplerin ve modüllerin birbiriyle veri alışverişi yaptığı en yaygın üç seri haberleşme protokolüdür. Bir sensörü okumak ya da bir ekrana yazı basmak çoğunlukla bu protokollerden biriyle yapılır.
Seri Haberleşme Nedir?
Seri haberleşmede veri, bitler halinde tek hat üzerinden sırayla gönderilir (seri ve paralel farkı). Bu protokoller, bitlerin nasıl ve ne hızda gönderileceğine dair kuralları belirler.
UART
UART asenkron çalışır: ortak saat hattı yoktur, iki taraf önceden anlaşılan bir hızda (baud rate) konuşur. İki hat kullanır: TX (gönder) ve RX (al). Basit, iki cihaz arası iletişim için idealdir.
SPI
SPI senkron ve hızlıdır; bir saat hattıyla (SCK) yürür. Genelde 4 hat kullanır: MOSI, MISO, SCK ve cihaz seçme (CS). Yüksek hız gerektiren ekran ve hafıza gibi cihazlarda tercih edilir.
I2C
I2C yalnızca 2 hat (SDA veri, SCL saat) kullanır ve her cihaza bir adres verir. Böylece aynı iki hat üzerinden çok sayıda cihaz bağlanabilir; pin tasarrufu sağlar.
Karşılaştırma
| Protokol | Hat | Hız | Cihaz |
|---|---|---|---|
| UART | 2 (TX/RX) | Düşük-orta | 2 (birebir) |
| SPI | 4 | Yüksek | Çok (CS ile) |
| I2C | 2 (SDA/SCL) | Orta | Çok (adresli) |
Hangisini Seçmeli?
İki cihaz arası basit bağlantı için UART; yüksek hız için SPI; çok cihazı az pinle bağlamak için I2C uygundur. Üçünde de iki tarafın aynı lojik seviyede (ör. 3,3 V) çalışması gerekir.
Sık Yapılan Hatalar
- Ortak toprağı unutmak: İki cihaz arasında GND ortak değilse hiçbir protokol çalışmaz.
- UART'ta baud uyumsuzluğu: İki taraf aynı hızda değilse veri bozuk gelir.
- I2C'de pull-up eksikliği: SDA ve SCL hatları pull-up direnci ister; yoksa iletişim kurulamaz.
Sık Sorulan Sorular
En hızlısı hangisi?+
Çok sensörü en az pinle nasıl bağlarım?+
İlgili parçaları kataloğumuzda ara
Fiyat, stok ve distribütör karşılaştırmasıyla doğru parçayı bul.