Seri ve Paralel Bağlantı Nedir?
Seri bağlantıda elemanlar uç uca dizilir: aynı akım hepsinden geçer, gerilim aralarında bölünür ve dirençler toplanır. Paralel bağlantıda elemanlar aynı iki düğüme bağlanır: gerilim ortaktır, akım kollara bölünür ve toplam direnç en küçük dirençten bile küçük olur. Seçim, sabit akım mı yoksa sabit gerilim mi istediğinize bağlıdır.
Bir devrede bileşenleri bağlamanın iki temel yolu vardır: seri ve paralel. Hangisini seçtiğin; akımın, gerilimin ve toplam direncin nasıl davranacağını belirler.
Seri Bağlantı Nedir?
Bileşenler uç uca, tek bir yol oluşturacak şekilde bağlanır. Seri bağlantıda:
- Akım her bileşende aynıdır.
- Gerilim bileşenler arasında bölünür.
- Toplam direnç dirençlerin toplamıdır: R = R₁ + R₂ + …
Örnek: 100 Ω ve 200 Ω seri bağlıysa eşdeğer direnç 300 Ω olur.
Paralel Bağlantı Nedir?
Bileşenler aynı iki düğüm arasına, yan yana bağlanır. Paralel bağlantıda:
- Gerilim her bileşende aynıdır.
- Akım kollara bölünür.
- Toplam direnç şu formülle bulunur: 1/R = 1/R₁ + 1/R₂ + …
Örnek: İki adet 100 Ω paralel bağlıysa eşdeğer direnç 50 Ω olur (eşit dirençlerde: tek direnç ÷ adet).
| Seri | Paralel | |
|---|---|---|
| Akım | Aynı | Bölünür |
| Gerilim | Bölünür | Aynı |
| Toplam direnç | Artar (toplam) | Azalır |
Pillerde Seri ve Paralel
Aynı mantık güç kaynaklarında da geçerlidir: piller seri bağlanırsa gerilim toplanır (iki 1,5 V → 3 V), paralel bağlanırsa gerilim aynı kalır ama kapasite (çalışma süresi) artar.
Nerede Kullanılır?
Seri bağlantı LED dizilerinde ve gerilim bölmede; paralel bağlantı ise aynı gerilimi paylaşan birden çok yükü beslemede kullanılır. Hesaplamaların temelinde her zaman Ohm yasası vardır.
Bu kuralların matematiksel temeli için: Ohm Yasası Nedir?
Sık Sorulan Sorular
Seri bağlantıda akım ve gerilim nasıl davranır?+
Paralel bağlantıda ne değişir?+
Piller seri mi paralel mi bağlanır?+
İlgili parçaları kataloğumuzda ara
Fiyat, stok ve distribütör karşılaştırmasıyla doğru parçayı bul.