Soğutucu (Heat Sink) Nedir?
Soğutucu (heat sink), ısınan bir bileşenden ısıyı alıp geniş bir yüzey üzerinden havaya aktararak bileşen sıcaklığını düşüren pasif bir termal parçadır.
Nasıl Çalışır?
Genelde alüminyumdan yapılır ve çok sayıda kanat (fin) içerir. Kanatlar yüzey alanını büyütür; böylece bileşenden iletimle alınan ısı daha geniş bir alandan havaya dağılır ve sıcaklık düşer.
Termal Direnç
Bir soğutucunun ne kadar iyi olduğu termal direnç (°C/W) ile ölçülür. Düşük değer, watt başına daha az sıcaklık artışı yani daha iyi soğutma demektir. Daha fazla kanat ve hava akışı bu direnci düşürür.
| Etken | Etkisi |
|---|---|
| Yüzey alanı | Arttıkça ısı atma artar |
| Hava akışı | Fan ile çok daha iyi |
| Malzeme | Alüminyum/bakır |
Pasif ve Aktif
Tek başına (sadece hava ile) çalışan soğutucu pasiftir. Üzerine bir fan eklenirse "aktif soğutma" olur; zorlanmış hava akışı ısı atmayı kat kat artırır. Aktif soğutmanın ileri bir biçimi, elektrikle bir yüzeyi ortam sıcaklığının altına indiren Peltier (TEC) modülüdür.
Nerede Kullanılır?
İşlemciler, güç transistörleri, regülatörler, SSR'ler, LED'ler ve ısı üreten tüm güç bileşenleri.
Montaj
Soğutucu bileşene iyi temas etmelidir; arada hava boşluğu kalmaması için araya termal macun/ped sürülür. Kötü temas, soğutucunun verimini ciddi biçimde düşürür.
Sık Yapılan Hatalar
- Kuru montaj: Termal macun olmadan temas direnci yüksek kalır.
- Yetersiz boyut: Güce göre küçük soğutucu ısıyı atamaz.
- Hava akışı yok: Kapalı kasada soğutucu doyar, fan gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Neden kanatlı?+
Bakır mı alüminyum mu?+
"Soğutucu (Heat Sink) Nedir?" ile ilgili parçaları ara
Fiyat, stok ve distribütör karşılaştırmasıyla doğru parçayı bul.