Sigorta (Fuse) Nedir?
Sigorta (fuse), içinden geçen akım belirli bir değeri aşınca eriyerek devreyi kalıcı olarak kesen, tek kullanımlık bir koruma elemanıdır.
Nasıl Çalışır?
İçindeki ince metal tel, anma akımının üzerinde ısınır. Akım aşırıysa tel erir ve devre açılır; böylece kablolar ve bileşenler aşırı akımın yol açacağı yangın veya hasardan korunur.
Anma Akımı ve Voltaj
Her sigorta bir anma akımı (örn. 1A, 5A) ve voltaj değeriyle anılır. Anma akımının altında sürekli iletir; üstünde belirli bir sürede atar. Devrenin normal akımının biraz üzerinde bir değer seçilir.
| Sınıf | Davranış |
|---|---|
| Hızlı (F) | Ani aşırı akımda hemen atar |
| Gecikmeli (T) | Kısa darbelere dayanır |
| Kesme kap. | Güvenle kestiği max akım |
Hızlı ve Gecikmeli
Hızlı (F) sigorta hassas devreleri ani akıma karşı korur. Gecikmeli (T, slow-blow) sigorta ise motor/kondansatör kalkışındaki kısa akım darbelerine atmadan dayanır.
Nerede Kullanılır?
Güç girişleri, adaptörler, otomotiv, beyaz eşya ve hemen her elektronik cihazın besleme hattında ilk koruma katmanı olarak.
Diğer Koruma Elemanları
Sigorta tek başına çalışmaz; tamamlayıcı koruma elemanları vardır: aşırı akımda tekrar kullanılabilen devre kesici, aşırı sıcaklığa karşı termal sigorta, yüksek enerjili darbelere karşı gaz deşarj tüpü ve statik boşalmaya karşı ESD koruma.
Sık Yapılan Hatalar
- Yüksek değer: Gereğinden büyük sigorta korumayı işlevsiz kılar.
- Kesme kapasitesi: Düşük kesme kapasiteli sigorta yüksek arıza akımında patlayabilir.
- Köprüleme: Atan sigortayı telle köprülemek yangın riski yaratır.
Sık Sorulan Sorular
Sigorta neden atar?+
Atan sigorta tekrar kullanılır mı?+
"Sigorta (Fuse) Nedir?" ile ilgili parçaları ara
Fiyat, stok ve distribütör karşılaştırmasıyla doğru parçayı bul.