PartAndStock
⏱️

555 Timer Hesaplayıcı

NE555 astable/monostable devrede R ve C değerlerinden frekans, periyot, görev oranı ve atım süresini hesapla.

Frekans
6.857 Hz
Periyot
145.8 ms
Görev oranı
52.38 %
Yüksek süre
76.23 ms
Düşük süre
69.3 ms

Sorumluluk reddi: Bu hesaplayıcı yalnızca genel bilgilendirme ve eğitim amacıyla, hiçbir doğruluk veya belirli bir amaca uygunluk garantisi verilmeksizin “olduğu gibi” sunulur. Sonuçlar hata içerebilir — gerçek tasarımlarda kullanmadan önce mutlaka bağımsız olarak doğrulayın. PartAndStock, bu aracın kullanımından (üçüncü taraf sitelere gömülü kullanım dâhil) doğabilecek hiçbir zarardan sorumlu değildir.

Nasıl kullanılır

  1. 1Modu seç: astable (sürekli osilasyon) veya monostable (tek atım).
  2. 2Astable için R1, R2 (kΩ) ve C (µF) değerlerini gir.
  3. 3Frekans, periyot ve görev oranı anında hesaplanır.
  4. 4Monostable modda R ve C girip atım süresini (T) al.

Nasıl çalışır

555 zamanlayıcı IC'sinin astable (osilatör) ve monostable (tek atım) modları için R ve C değerlerinden zamanlama parametrelerini bul.

Astable: f = 1,44 / ((R1 + 2·R2)·C) · görev oranı = (R1+R2)/(R1+2·R2) · Monostable: T = 1,1·R·C

Astable ve monostable farkı

Astable modda 555 sürekli salınır ve çıkışta bir kare dalga üretir; frekansı R1, R2 ve C belirler (LED yanıp sönmesi, ton üretimi, saat darbesi). Monostable modda ise devre normalde durur; bir tetik darbesi geldiğinde çıkış T = 1,1·R·C süresince bir kez yükselir, sonra iner (buton gecikmesi, tek atımlı zamanlayıcı).

Görev oranı ve bileşen seçimi

Standart astable devrede şarj yolu R1+R2, deşarj yolu yalnız R2 olduğu için görev oranı her zaman %50'nin üstündedir. %50 veya altına inmek için R2'ye paralel bir diyot eklenir. Zamanlama kondansatörü olarak toleransı düşük film/seramik tercih edin; elektrolitik kondansatörlerin toleransı ve kaçağı frekansı kaydırır.

Çözümlü örnekler

  • R1=10 kΩ, R2=100 kΩ, C=1 µF → f ≈ 6,86 Hz, görev oranı ≈ %52
  • R1=1 kΩ, R2=1 kΩ, C=0,1 µF → f ≈ 4,8 kHz
  • Monostable: R=100 kΩ, C=1 µF → atım ≈ 110 ms

555 Formülleri

BüyüklükFormül
Frekans (astable)f = 1,44 / ((R1 + 2·R2)·C)
PeriyotT = 0,693 · (R1 + 2·R2) · C
Yüksek süret_H = 0,693 · (R1 + R2) · C
Düşük süret_L = 0,693 · R2 · C
Görev oranı(R1 + R2) / (R1 + 2·R2)
Monostable atımT = 1,1 · R · C

Sık Sorulan Sorular

555 astable frekansı nasıl hesaplanır?+
f = 1,44 / ((R1 + 2·R2) × C). R değerleri ohm, C farad cinsinden verilir. Örneğin R1=10 kΩ, R2=100 kΩ, C=1 µF için f ≈ 6,86 Hz.
Astable ile monostable arasındaki fark nedir?+
Astable sürekli salınır ve kare dalga üretir; monostable ise tek bir tetik darbesinde T = 1,1·R·C süresince tek bir atım verir.
Görev oranı neden %50'nin altına inmiyor?+
Standart devrede şarj yolu R1+R2, deşarj yolu yalnız R2 olduğundan görev oranı hep %50'nin üstündedir. R2'ye paralel diyot ekleyerek %50 veya altına inilebilir.
Hangi kondansatörü kullanmalıyım?+
Zamanlama için toleransı düşük film veya seramik kondansatör tercih edin. Elektrolitik kondansatörlerin yüksek toleransı ve kaçak akımı frekansı kaydırabilir.
NE555 hangi besleme geriliminde çalışır?+
Klasik bipolar NE555 tipik olarak 4,5–15 V arası çalışır; CMOS 7555 sürümü daha düşük gerilim ve daha az akımla çalışır.

İlgili Yazılar

Daha fazla yazı incele